What The Fork, Bitcoin Forks - Part 2/2

شیر یا خط - فصل دوم - قسمت دوم (بخش دوم)

فورک های بیتکوین٫ تاریخچه آنها

در این اپیزود به ادامه بحث در مورد شاخه (فورک) های بیتکوین٫ تاریخچه فورک ها٫ تحلیل پیدایش و تاثیر ایجاد یک کوین(رمزارز٫ دیجی ارز) جدید از این شاخه های نرم افزاری می پردازیم.

۵ آذر ۱۳۹۶

November 26 2017

به دلیل طولانی شدن ضبط، این گفتگو به دو بخش تقسیم شد و اکنون بخش دوم آن را می‌شنوید. در این قسمت میزبان بحثی چندصدایی و پرمحتوا درباره فورک‌های بیت‌کوین هستیم؛ از جنبه روانشناسی اعتماد به یک رمزارز تازه‌متولدشده گرفته تا نقش بیت‌کوین به‌عنوان پشتوانه مالی و طلای دیجیتال، و در نهایت راهنمای کاملاً عملی برای این‌که کاربران در زمان وقوع یک فورک چگونه از دارایی خود محافظت کنند و به هر دو کوین دسترسی داشته باشند.

توضیحات اپیزود

بحث با یک نکته روانشناختی آغاز می‌شود: حتی اگر یک کوین جدید از نظر فنی خودش را اثبات کند، ممکن است سال‌ها طول بکشد تا جامعه در سطح جهانی به آن اعتماد کند. در ادامه، شرکت‌کنندگان درباره این پرسش گفتگو می‌کنند که اگر جایگزینی برای بیت‌کوین بیاید چه بر سر بقیه کوین‌ها می‌آید؛ نظر مطرح‌شده این است که اکثریت کوین‌هایی که صرفاً کپی هستند از بین می‌روند، اما کوین‌هایی که سیستم متفاوتی دارند یا از روز اول حرف تازه‌ای برای گفتن داشته‌اند ممکن است خودشان را تطبیق دهند یا حتی جایگزین شوند. در همین راستا این ایده مطرح می‌شود که بیت‌کوین دیگر یک «دیجیتال مانی» نیست، بلکه به یک دارایی ارزشمند (valuable asset) و نقش طلا و فلزات گران‌بها را ایفا می‌کند؛ همان محدودیت سقف ۲۱ میلیونی که روی سورس هاردکد شده و تغییرناپذیر است، آن را به یک پشتوانه مالی تبدیل کرده است.

محور مهم دیگر، موضوع متمرکز یا غیرمتمرکز بودن این کوین‌ها است. اشاره می‌شود که تمرکززدایی به دو عامل برمی‌گردد: نخست اپن سورس بودن سورس‌کد برنامه، و دوم پشتیبانی و مشارکت جامعه از طریق تشکیل نودها؛ با نگاه به سورس برنامه و نحوه کار و نرخ افزایش نودها می‌توان تشخیص داد که یک رمزارز واقعاً غیرمتمرکز است یا نه. بیت‌کوین به‌عنوان طلای دیجیتال معرفی می‌شود، در حالی که نمونه‌ای مثل اتریوم که کپی محض نیست و سیستم متفاوتی دارد ذکر می‌شود؛ اتریوم بر خلاف بیت‌کوین سقف مشخصی برای ماینینگ ندارد و هر سال قابل ماین شدن است، بنابراین سرنوشت آن را نمی‌توان صرفاً بر اساس ریزش بیت‌کوین پیش‌بینی کرد.

بخش عمده و کاربردی این قسمت به راهنمای حفظ دارایی هنگام فورک اختصاص دارد. با هشدار درباره سایت‌های اسکم که به بهانه دادن بیت‌کوین گلد پرایوت کی و پابلیک کی افراد را می‌دزدند، تأکید می‌شود که مهم‌ترین اصل، کنترل پرایوت کی و سید توسط خود کاربر است و باید از کیف پول‌های اپن سورس و معتبر استفاده کرد. مفهوم ریپلی پروتکشن (Replay Protection) و درسی که از فورک اتریوم و اتریوم کلاسیک گرفته شد توضیح داده می‌شود و بارها بر «صبر» به‌عنوان بهترین استراتژی پس از هر فورک تأکید می‌شود. در پایان، تیم‌ها و پروژه‌هایی مانند لایت‌کوین (به‌عنوان یک هارد فورک موفق)، بیت‌کوین کش و نقش راجر ور، و همچنین بازی قدرت و جنبه سیاسی پشت برخی فورک‌ها تحلیل می‌شود.

نکات اصلی بحث‌شده

بیت‌کوین به‌عنوان طلای دیجیتال و پشتوانه مالی

• اعتماد به یک کوین جدید حتی پس از اثبات فنی، فرایندی روانشناختی و زمان‌بر در سطح جهانی است.
• بیت‌کوین از یک «دیجیتال مانی» به یک دارایی ارزشمند و نقش طلا و فلزات گران‌بها تبدیل شده است.
• سقف ۲۱ میلیونی روی سورس هاردکد شده و تغییرناپذیر است؛ همین محدودیت آن را به پشتوانه مالی بدل کرده است.
• به دلیل بالا رفتن هزینه تراکنش، بسیاری معتقدند دیگر معامله مستقیم با بیت‌کوین معقول نیست و بیشتر برای دارندگانش ارزش نگهداری دارد.

تمرکززدایی، اپن سورس و اعتماد

• غیرمتمرکز بودن به دو عامل بستگی دارد: اپن سورس بودن سورس‌کد و پشتیبانی جامعه از طریق تشکیل نودها.
• با بررسی سورس برنامه، سیستم نودها و نرخ افزایش آن‌ها می‌توان میزان تمرکززدایی یک رمزارز را سنجید.
• انشعابات جدید باید زمان بگذرد تا خودشان را اثبات کنند، نتورک افکت و ماینینگ پاور کسب کنند و پشتیبانی جامعه را جلب کنند.
• بیت‌کوین آنلیمیتد به‌عنوان نمونه‌ای ذکر می‌شود که به‌محض اجرا با باگی مواجه شد و نودهایش برای مدتی از کار افتادند؛ نشانه‌ای از این‌که نباید در همان لحظه فورک به آن سوییچ کرد.

راهنمای حفظ دارایی در زمان فورک

• مهم‌ترین اصل: پرایوت کی و سید باید همیشه نزد خود کاربر باشد؛ هرکس به آن دسترسی پیدا کند می‌تواند کل دارایی را منتقل کند.
• از کیف پول‌های اپن سورس و معتبر استفاده کنید؛ سایت bitcoin.org کیف پول‌ها و مزایا و معایب هرکدام را معرفی کرده است.
• پس از فورک عجله نکنید؛ ابتدا اجازه دهید کیف پول‌های امن معرفی و تست شوند.
• پیش از افزودن پرایوت کی به کیف پول جدید، بیت‌کوین اصلی را به جای امن دیگری منتقل کنید تا از دارایی اصلی محافظت شود.
• مراقب ریپلی اتک باشید؛ همان مشکلی که در فورک اتریوم و اتریوم کلاسیک بسیاری را دچار مشکل کرد.
• به سایت‌ها اعتماد نکنید؛ کریپتو را نزد خود نگه دارید، آنتی‌ویروس داشته باشید (به‌ویژه کاربران ویندوز) و ترجیحاً سیستمی جدا از اینترنت به‌کار ببرید.

مدیریت ریسک و صبر

• اگر دانش فنی و فاندامنتال بررسی وایت‌پیپر و تیم را دارید، باز هم باید مدیریت سرمایه کنید و تنها درصدی از دارایی قابل بازیافت را ریسک کنید.
• بسیاری از فورک‌ها از طمع ذاتی انسان با وعده کوین مجانی سوءاستفاده می‌کنند؛ اگر توان تحلیل ندارید، «دندان طمع را بکشید».
• صبر بهترین گزینه است؛ اگر قیمت ریزش کرد معمولاً به جای خود بازمی‌گردد و در بدترین حالت یکی از دو کوین را خواهید داشت و چیزی از دست نمی‌دهید.
• نمونه بیت‌کوین کش: کسانی که صبر کردند و نگه داشتند بعدها امکان معامله به قیمت بالاتر را یافتند.

کیف پول‌های سخت‌افزاری

• کیف پول سخت‌افزاری الزامی نیست؛ بسیاری از کیف پول‌های نرم‌افزاری هم پرایوت کی را در اختیار خودتان می‌گذارند و فورک‌ها را ساپورت می‌کنند.
• کیف پول سخت‌افزاری بیشتر برای حجم‌های بالای دارایی مناسب است؛ برای حجم بسیار زیاد حتی پیپر والت امن‌تر است.
• تریزور و لجر جزو گزینه‌های معتبر و عمدتاً اپن سورس هستند که خودشان را اثبات کرده‌اند؛ کیپ‌کی نیز نمونه‌ای بود که سرور مرکزی داشت و مدل متفاوتی به‌کار می‌برد.
• ملاک امنیت یک کیف پول (سخت‌افزاری یا نرم‌افزاری) این است که پرایوت کی را در اختیار خودتان قرار دهد.

لایت‌کوین، بیت‌کوین کش و بازی قدرت

• هر هارد فورکی لزوماً بد نیست؛ لایت‌کوین نمونه‌ای از یک فورک موفق با پشتیبانی اکثریت است که سگویت را زودتر و بدون مشکلات سیاسی فعال کرد و اولین تراکنش اتمی خارج از شبکه را با موفقیت تست کرد.
• بیت‌کوین کش پس از رأی‌نیاوردن بلاک سایز بزرگ‌تر به صورت دستی (منوال) ایجاد شد و بیشتر با مارکتینگ قوی مطرح شد تا با اثبات ادعاها در سطح بلاکچین؛ به دلیل مدل ماینینگ، بلاکچین آن گاهی غیرقابل استفاده بوده است.
• دلیل بالا بودن فی بیت‌کوین، حجم بسیار بالای تراکنش‌ها روی شبکه آن است، نه صرفاً ضعف الگوریتم؛ باید تشخیص داد که فی پایین یک شبکه ناشی از بهینه بودن است یا صرفاً کم بودن تراکنش‌ها.
• قدرت نقدشوندگی نیز عاملی مهم است؛ بیت‌کوین به‌راحتی نقد می‌شود در حالی که نقدشوندگی حتی اتریوم و بسیاری کوین‌های دیگر پایین‌تر است.

نقش راجر ور و جنبه سیاسی فورک‌ها

• راجر ور از سرمایه‌گذاران اولیه بیت‌کوین (زمانی زیر یک دلار) و پروژه‌هایی مانند بیت‌اینستنت، ریپل، بیت‌پی و اکسچنج کراکن بوده است، اما خودش این پروژه‌ها را شروع نکرده.
• او سایت bitcoin.com را در کنار blockchain.info نگه داشته و با این کار ابهام ایجاد می‌کند که مرجع اصلی بیت‌کوین کدام است؛ اکنون تمام تلاشش را برای مطرح کردن بیت‌کوین کش می‌کند.
• دو قطب اصلی در این بازی: بیت‌کوین کور که روی گیت‌هاب و مسائل فنی و حل مشکل بلاک سایز تمرکز دارد، و سمتی که راجر ور با قدرت سرمایه‌گذاری و مارکتینگ آن را پیش می‌برد.
• سایت‌های خبری مانند کوین‌دسک اجازه انتشار مقاله با پرداخت هزینه را می‌دهند؛ پروژه‌هایی که فاندیشن و تیم دارند برای جلب توجه بیشتر هزینه می‌کنند، در حالی که بیت‌کوین اکوسیستمی غیرمتمرکز و بدون فاندیشن تبلیغاتی است.
• نمی‌توان با قطعیت گفت این سناریوها سیاسی و برنامه‌ریزی‌شده هستند؛ بهترین کار این است که هر فورک، تیم و کوین را از نزدیک بررسی کرد و آگاهانه درباره دارایی خود تصمیم گرفت.

نتیجه‌گیری

جمع‌بندی این جلسه پرمحتوا این است که یک فورک در حالت خوش‌بینانه چیزی است که ارزشی را به بلاکچین اضافه می‌کند، و لزوماً بد نیست؛ اما اعتماد به هر انشعاب جدید نیازمند گذر زمان، اثبات فنی و رشد شبکه است. کاربر باید در زمان فورک صبر پیشه کند، پرایوت کی و سید خود را نزد خود نگه دارد، مدیریت ریسک و سرمایه انجام دهد و از اسکم‌ها و کیف پول‌های فیک دوری کند تا در بدترین حالت نیز چیزی از دست ندهد.

قسمت‌های مرتبط

• چه فورکی؟ - قسمت ۱ — قسمت اول همین بحث؛ این اپیزود ادامه‌ی مستقیم آن است.
• فورک بیت‌کوین و بحث بلاک‌سایز — بیت‌کوین آنلیمیتد و اختلاف بلاک‌سایز که در این قسمت بارها به آن اشاره شد.
• سگویت و BIP148 — سگویت و فعال‌سازی آن در بیت‌کوین و لایت‌کوین در این قسمت مطرح شد.
• با احتیاط حرکت کنید (اسکم‌ها) — هشدار درباره سایت‌ها و والت‌های فیک و اسکم‌های زمان فورک.
• اتریوم — مثال اتریوم و اتریوم کلاسیک و ریپلی‌اتک به‌عنوان تجربه فورک بحث شد.